Biorę Spamilan na lęk: jak działa buspiron i czego się po nim spodziewać

Spamilan: co to za lek i czym różni się od tabletek na uspokojenie

W tabletce Spamilanu znajduje się chlorowodorek buspironu. Chemicznie to pochodna azaspirodekandionu, a w klasyfikacji ATC lek ma kod N05BE01 i należy do leków przeciwlękowych. Podmiotem odpowiedzialnym jest EGIS Polska. Dokładny mechanizm jego działania nie jest w pełni poznany. Z badań na zwierzętach wynika, że buspiron wpływa na receptory serotoninowe, noradrenergiczne, dopaminergiczne i cholinergiczne w mózgu.

Najważniejsza różnica dla mnie jako pacjenta: buspiron nie działa na receptory benzodiazepinowe. ChPL podkreśla, że brak mu efektów znanych z alprazolamu czy diazepamu: nie wycisza, nie hamuje drgawek i nie rozluźnia mięśni. Przy nagłym ataku lęku tabletka mi więc nie pomoże, ale badania nie pokazały, by prowadziła do uzależnienia.

Spamilan na co: kiedy go biorę, a kiedy nie ma to sensu

Według ChPL Spamilan stosuje się przez krótki czas w zaburzeniach lękowych oraz po to, by zmniejszyć objawy lęku, niezależnie od tego, czy współistnieje z nim depresja. Więcej o samych zaburzeniach piszę w tekście czym są zaburzenia lękowe.

ChPL wyznacza też granice. Spamilanu nie należy przyjmować okazjonalnie, żeby poradzić sobie z niepokojem i napięciem dnia codziennego. Depresji nie leczy się samym buspironem, ponieważ potrafi on ukryć jej objawy. U osób poniżej 18 lat lek nie jest zalecany: w badaniach u dzieci i młodzieży z lękiem uogólnionym nie wykazano jego skuteczności. Przy ciężkich objawach lęku według ChPL może być konieczny ścisły nadzór lekarski, bo na pełny efekt czasem trzeba czekać 4 tygodnie.

Kiedy lekarz nie przepisze Spamilanu

Przeciwwskazania z ChPL to:

• nadwrażliwość na buspiron lub składniki tabletki;
• padaczka;
• ciężka niewydolność nerek albo ciężka niewydolność wątroby;
• ostre zatrucie, gdy jego przyczyną jest alkohol, środek nasenny, lek przeciwbólowy albo przeciwpsychotyczny.

Kiedy muszę uważać, a co w ciąży i podczas karmienia

Szczególnie uważać muszę, jeśli mam jaskrę z wąskim kątem przesączania, miastenię, chorą wątrobę lub nerki albo jestem uzależniony od substancji psychoaktywnych. W składzie tabletek jest laktoza, dlatego nie powinien ich przyjmować nikt z rzadką wrodzoną nietolerancją galaktozy, niedoborem laktazy albo zaburzeniem wchłaniania glukozy i galaktozy.

O buspironie w ciąży wiadomo niewiele, więc ChPL z ostrożności radzi go wtedy nie stosować. Nie wiadomo, czy lek przenika do mleka, więc o karmieniu piersią w trakcie leczenia decyduję razem z lekarzem.

Spamilan 5 mg i 10 mg: postać i sposób przyjmowania

W aptece dostanę Spamilan w dwóch mocach, 5 mg i 10 mg, a każde pudełko zawiera 60 tabletek. Dawkę i jej ewentualne zmiany ustala lekarz, bo zależą od stanu pacjenta, pracy nerek i wątroby oraz innych przyjmowanych leków.

Z ChPL wynika kilka prostych reguł: tabletkę biorę każdego dnia o stałej godzinie i trzymam się jednego sposobu, czyli albo zawsze do jedzenia, albo zawsze bez jedzenia, ponieważ posiłek poprawia wchłanianie buspironu. Unikam też picia soku grejpfrutowego w większych ilościach, bo zwiększa on ilość buspironu we krwi.

Skutki uboczne Spamilanu: częste i rzadkie

Działania niepożądane pojawiają się zwykle na początku leczenia i najczęściej ustępują w czasie dalszego stosowania. Bardzo często, czyli u więcej niż 1 na 10 osób, występują zawroty głowy (także uczucie omdlewania), bóle głowy i senność. Do częstych, dotyczących od 1 na 100 do 1 na 10 pacjentów, należą:

• nerwowość, bezsenność, zaburzenia snu i koncentracji, obniżony nastrój, stan splątania, złość;
• mrowienie skóry, nieostre widzenie, drżenie, zaburzenia koordynacji, szum w uszach;
• przyspieszone bicie serca, ból w klatce piersiowej;
• dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego: mdłości, wymioty, ból brzucha, biegunka lub zaparcie, suchość w jamie ustnej;
• zmęczenie, wysypka, zimny pot, ból gardła i krtani, przekrwienie śluzówki nosa oraz bóle kostno-mięśniowe.

Rzadkie objawy, przy których dzwonię do lekarza

Bardzo rzadko opisywano zespół serotoninowy, drgawki, zaburzenia psychotyczne, omamy, omdlenia i zaburzenia ruchowe. Jeśli pojawi się nagłe pobudzenie lub splątanie z drżeniem mięśni, potami i szybkim biciem serca, drgawki albo omamy, kontaktuję się z lekarzem od razu, a przy zagrożeniu życia wzywam pomoc pod 112.

Spamilan a alkohol, prowadzenie auta i inne leki

ChPL jest tu jednoznaczny: podczas leczenia buspironem nie należy pić alkoholu. W badaniach u zdrowych ochotników buspiron nie nasilał zaburzeń wywołanych alkoholem, ale ChPL zaznacza, że danych o takim łączeniu brakuje, a ostre zatrucie alkoholem jest przeciwwskazaniem.

Wpływ na prowadzenie pojazdów jest umiarkowany, głównie przez senność i zawroty głowy. Na początku leczenia nie prowadzę auta i nie obsługuję maszyn, dopóki nie mam pewności, że lek nie działa na mnie w ten sposób.

Spamilanu nie łączy się z inhibitorami MAO, bo opisywano wtedy wzrost ciśnienia tętniczego. Przy buprenorfinie rośnie ryzyko zespołu serotoninowego. Ostrożnie trzeba też podchodzić do innych leków działających na serotoninę, takich jak SSRI, tramadol, tryptany, lit czy preparaty z dziurawcem. Stężenie buspironu silnie rośnie przy erytromycynie, itrakonazolu, diltiazemie czy werapamilu, a spada przy ryfampicynie. Dlatego zawsze podaję lekarzowi pełną listę leków.

Spamilan a uzależnienie: czy to w ogóle psychotrop?

Buspironu nie ma w wykazie substancji psychotropowych, dlatego Spamilan wydaje się na zwykłą receptę Rp. Ludzie często mówią o nim „psychotrop”, skoro wpływa na psychikę, jednak w sensie prawnym to określenie do niego nie pasuje.

Ani badania na ludziach, ani na zwierzętach nie wykazały, że buspiron uzależnia lub skłania do nadużywania. Trzeba jednak pamiętać, że z benzodiazepinami nie wykazuje tolerancji krzyżowej, więc nie złagodzi objawów, które pojawiają się po ich odstawieniu. Jeśli przyjmuję benzodiazepinę albo inny lek uspokajający lub nasenny, ChPL zaleca stopniowe odstawienie tego leku przed rozpoczęciem buspironu, a robię to pod kontrolą lekarza.

Zamiennik Spamilanu i cena

Spamilan jest obecnie jedynym lekiem z buspironem w polskim obrocie, więc nie ma odpowiednika z tą samą substancją. Zmiana na inny lek przeciwlękowy oznacza zmianę leczenia i decyduje o niej lekarz. Przegląd innych możliwości opisuje strona leki przeciwlękowe na receptę.

Cena zależy od mocy i od tego, czy w danym wskazaniu przysługuje refundacja. Ile dopłacę, sprawdzam na bieżąco w aptece albo w obwieszczeniu Ministra Zdrowia, które zawiera wykaz leków refundowanych.

Recepta na Spamilan i kontynuacja online

Spamilan to lek Rp. Na realizację e-recepty mam najwyżej 365 dni, a osobne, krótsze limity obejmują antybiotyki (7 dni) oraz środki odurzające i substancje psychotropowe (30 dni). Buspiron nie jest substancją psychotropową, więc obowiązuje go zasada ogólna.

Bez badania lekarz może przepisać lek w ramach kontynuacji leczenia, jeśli mój stan zdrowia zapisany w dokumentacji medycznej to uzasadnia (art. 42 ust. 2 ustawy o zawodach lekarza). W japorecepte wypełniam formularz z wywiadem i dołączam dokumentację dotychczasowego leczenia, np. kartę informacyjną albo wcześniejszą receptę. Wniosek ocenia lekarz, dodatkowe pytania zadaje na czacie i może odmówić. Opłata dotyczy oceny wniosku przez lekarza, dlatego przy odmowie nie podlega zwrotowi. Co przygotować, opisuję w poradniku dokumenty do recepty na kontynuację, a samą usługę na stronie e-recepta psychiatryczna.